Stichting Vertellen	Storytelling Foundation	Nationale Verteldagen	U zoekt een verhaal?	Boekenlijst	Links	Archief	Vragen
Vertellers	Vertelcursussen	Vertelkringen	Vertelhuizen	Mailinglijst	Vertelagenda	Contact	Startpagina
STICHTING  VERTELLEN      Platform voor de Vertelkunst in Nederland
__________________________________________________________________________________________

Vertellen en Bedrijfsleven

Verslag van een eerste bijeenkomst van vertellers om informatie met elkaar uit te wisselen over het gebruik van verhalen en vertellen in bedrijfsituaties. (En hiermee bedoelen we dan particuliere bedrijven en overheidsinstellingen)

Bijeenkomst verhalenvertellers 9 september 2001 te Utrecht

Thema: "Vertellen en het bedrijfsleven"

Aanwezig: Frans de Vette, Axelle de Roy, Hans van Woerkom,  Arjan Uitenboogaardt, Frank Bruinzeel, Ian Phillips, Mike Woudstra, Marlies Woudstra, Ton Knoester.

Waarom komen we bij elkaar?

Er bleek behoefte te bestaan aan het uitwisselen van ervaringen en tips rond het vertellen van verhalen in het bedrijfsleven of andere organisaties zoals bij de overheid.

• Regelmatig komen vragen aan de orde als;
  • hoe kan je verhalen bij trainingen gebruiken;
  • welke functie heeft het vertellen in arbeidsorganisaties;
  • hoe richt je workshops in;
  • hoe regel je de opdracht;
  • wat is een redelijk tarief;
  • hoe promoot je je eigen product;
  • is er een soort platform waar ik met dit soort vragen terecht kan;
  • is het mogelijk er echt geld mee te verdienen;

Een rondje eerste ervaringen levert een beeld op van "geen enkele ervaring" tot "regelmatig gebruik van verhalen in een organisatie", waarbij de volgende elementen benoemd worden: In workshops van maximaal 10 personen ( Frans ) worden verschillende oefeningen gegeven met thema’s uit het dagelijks leven. Mensen kunnen zodoende een dag ervaren wat het vertellen van verhalen ongeveer voor henzelf kan betekenen. Aan het eind van de dag wordt een rondje gemaakt "wat kan dit voor jou in je werksituatie betekenen?"

Frans heeft hiermee onder andere ervaring opgedaan binnen de Rijkswaterstaat.

Ian "ontdekte" het hanteren van verhalen vertellen op het moment dat bij een power point presentatie de stroom uitviel. Hier wordt dus een relatie gelegd tussen de vaardigheid van presenteren en de kunst van het vertellen van een verhaal ten behoeve van gerichte kennisoverdracht.

Frank heeft wel ervaring met het "thematisch vertellen" rond wezenlijke levensvragen en is daar nu ongeveer 15 jaar mee bezig. Hij heeft nog geen ervaring met het vertellen van verhalen in bedrijfsorganisaties.

Arjan is met het vertellen in aanraking gekomen vanuit het improvisatietoneel (theatersport) en gebruikt zowel theatervormen als verhalen in zijn werk als consultant. Als hij verhalen gebruikt zijn dat meestal bestaande verhalen. Hij doet dat rond organisatiethema’s als samenwerken, kennismanagement, strategiebepaling (geleide fantasie) en het zoeken naar de mythen in de organisatie.

Hans vertelt vooral voor kinderen vanuit ervaring in het basisonderwijs. Hij geeft ook workshops aan bijvoorbeeld 50+ers. Belangrijke onderdelen daarbij zijn het luisteren, het waarderen wat een ander brengt en het geven van feed-back. In dat verband benoemt hij het begrip "story-telling coach" en het boek "Basics for storytelling". Ook geeft hij les aan volwassen allochtonen, waarbij de vertelcultuur waaruit deze mensen komen helpt bij het aanleren van vergadertechnieken en presentatietechnieken.

In het gesprek dat hierop volgt wordt een soort kwaliteitsvraag aan de orde gesteld:

"Wat moet je kunnen om zelf elementen van de kunst van het vertellen van verhalen over te brengen op anderen?" Bovendien wordt opgemerkt dat internet voor verhalenvertellers een onuitputtelijke bron is.

Axelle is communicatietrainer en van daaruit op zoek naar methoden en technieken om verhalen heel gericht in trainingen te kunnen gebruiken. Ze richt zich daarbij vooral op verhalen uit de Griekse mythologie.

Mike en Marlies vertellen regelmatig verhalen voor particulieren en zijn, evenals Ian, lid van een internationale verhalenkring die The Ring of Turqois wordt genoemd en in Israel is ontstaan. Het contact verloopt via internet en men komt op bepaalde momenten bijeen. Ook zij hebben ervaring met het werken met ouderen , waarbij het accent voor de 80plussers op luisteren en voor 60plussers op het zelf oefenen in workshops ligt. Voor het werk als trainer kwaliteitszorg wordt door…….? gewerkt met de "Position Purple" methodiek die ook uit Israel komt.

Ton heeft Frans ingehuurd om workshops improvisatietheater en verhalenvertellen binnen de Rijkswaterstaat te verzorgen. Deelnemers daaraan hebben positief gereageerd, en kunnen op een enkele na elementen uit hun werk benoemen waar ze het zelf zouden kunnen toepassen. Ton gebruikt zelf onder andere verhalen om specifieke situaties in het werk aan anderen duidelijk te maken . Ook andere verhalenvertellers (zoals Pete Pronk) zijn door Rijkswaterstaat ingehuurd om bepaalde thema’s in te leiden.

Een soort van vervolg.

• We bespreken de volgende opties en vervolgvragen:
  • uitwisselen van info en ervaring via gerichte mailing;
  • aan elkaar in een werksessie van een dag elementen laten zien en horen;
  • in kaart brengen van methoden en technieken voor bijv. leiderschapstrainingen;
  • hoe maak je eigen verhalen;
  • hoe richt je verhalen op het werk in een organisatie en wat is de waarde van verhalen in een werksituatie;
  • welk verband is er tussen storytelling en kennismanagement
  • hoe kom ik binnen bij "het bedrijfsleven";
  • hoe breng je een bepaalde boodschap als duidelijk punt in een verhaal over;
  • verzamelen van tips zoals, hoogte tarief, neem jezelf serieus en verken met een opdrachtgever goed de rol die je in een bepaalde setting speelt;
  • uitwisselen ervaringen van het werken binnen bedrijven;
  • literatuurlijst opstellen die hier mee te maken heeft;

Frans wil actie ondernemen om op termijn een dag te organiseren waarin we met tien tot twaalf mensen eens proberen hier verder aan te werken.

Hieronder een reactie van Arjen  Uittenbogaard per Email:

Fijn dat Frans een verslagje gepost heeft van de bijeenkomst over vertellen
en het bedrijfsleven. In dat verslag staat terecht dat ik me interesseer
voor en bezighoud met vertellen als hulpmiddel om in organisaties
veranderingen te 'smeren'.  Daar horen dan, als je het jargon gebruikt,
kreten bij als kennismanagement, scenariodenken, lerende organisatie, enz.
enz. Tijdens de bijeenkomst over vertellen en het bedrijfsleven hebben we
afgesproken ook wat bronnen uit te wisselen. Hierbij de duit die ik in het
zakje kan doen.

URLs
   http://www.research.ibm.com/knowsoc/connections_index.html
   Deel van de site van Dave Snowden waar hij allerlei toepassingsgebieden
   voor storytelling inventariseert. Verhalen vertellen in management,
   kennismanagement, plannen, opleiden, marketing, enz. Met tal van links
   en referenties op die specifieke gebieden.
   http://storydynamics.com/
   Story Dynamics - website en newsletter van Doug Lipman. Lipman is
   verteller en coach en heeft een tweetal boeken op zijn naam staan over
   vertellen. Zijn motto: "Igniting transformation through story telling"
   http://www.stevedenning.com/tablemat.htm
   Steve Denning is een fervent promotor van het gebruik van
   verhalenvertellen in de context van (veranderende) organisaties.
   http://www.euronet.nl/users/smd_jswa/
   Op verhaal komen - website en nieuwsbrief van Jan Swagerman, verteller,
   trainer, sociaal wetenschapper en therapeut met diverse boeken over
   vertellen op zijn naam. Hij geeft trainingen over vertellen en
   communicatie.
   http://www.sfs.org.uk/
   Society for Storytelling, met subgroepen met speciale aandacht voor
   vertellen en opleiden. Via de site zijn hier publicaties over te
   bestellen - helaas niet gratis te downloaden.

Een paar boeken
   Steve Denning, The Springboard.
   Over het gebruik van (succes)verhalen om een organisatie in beweging te
   krijgen.
   Francois Breuer en Johann Wuestenberg, A Story has to be Told - on the
   Art of Storytelling as Intervention
   Over het gebruik van (metaforische) verhalen als interventiemechanisme.
   H. Stolk, Verhalen, vertellen
   Praktijk, theorie en achtergrond van het vertellen. Met onder andere een
   leergang vertellen.
   Keith Johnstone, Impro for Storytellers
   Anders dan de titel doet vermoeden gaat het niet over vertellen, maar
   over spelen. Een 'story' zoals bedoeld in de titel is een goed lopende,
   geimproviseerde scene. Bevat heel veel drama-oefeningen die ook voor
   vertellers zeer waardevol zijn.

Arjen Uittenbogaard

arjen@hetwww.nl